Thông tư quy định về đánh giá diện rộng cấp quốc gia chất lượng giáo dục phổ thông
Ngày 26/02/2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BGDĐT quy định về đánh giá diện rộng cấp quốc gia chất lượng giáo dục phổ thông. Thông tư được xây dựng trên cơ sở Luật Giáo dục 2019 (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2025) và các quy định pháp luật hiện hành, nhằm hoàn thiện hệ thống đánh giá chất lượng giáo dục phổ thông theo hướng hiện đại, khách quan, phù hợp với yêu cầu đổi mới giáo dục và hội nhập quốc tế.
Thông tư quy định cụ thể về phạm vi điều chỉnh, bao gồm toàn bộ hoạt động đánh giá diện rộng cấp quốc gia, từ khâu xây dựng công cụ, tổ chức khảo sát đến phân tích, công bố và sử dụng kết quả. Đối tượng áp dụng là các Sở Giáo dục và Đào tạo, cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục đại học, cùng các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Theo đó, “đánh giá diện rộng” được xác định là quá trình khảo sát, đo lường và phân tích kết quả học tập của học sinh cũng như các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình dạy và học. Đánh giá diện rộng cấp quốc gia bao gồm cả các chương trình do Việt Nam chủ trì và các chương trình đánh giá quốc tế có sự tham gia của Việt Nam theo các thỏa thuận hợp tác.
Thông tư nhấn mạnh mục đích của đánh giá diện rộng là cung cấp dữ liệu khách quan, tin cậy về chất lượng giáo dục phổ thông trên phạm vi toàn quốc. Đây là cơ sở quan trọng để các cơ quan quản lý nhà nước phân tích, dự báo, từ đó đề xuất các chính sách và giải pháp nhằm nâng cao chất lượng dạy và học.
Việc tổ chức đánh giá phải bảo đảm các yêu cầu về tính khoa học, trung thực, khách quan, phù hợp với mục tiêu và nội dung chương trình giáo dục phổ thông. Đồng thời, các thông tin cá nhân của người tham gia khảo sát phải được bảo mật theo quy định.
Theo quy định, đánh giá diện rộng cấp quốc gia được thực hiện theo phương pháp chọn mẫu đại diện trên phạm vi toàn quốc đối với học sinh lớp 5 và lớp 9, với chu kỳ 5 năm/lần. Đây là hai cấp học quan trọng, phản ánh kết quả đầu ra của từng giai đoạn giáo dục phổ thông.
Nội dung đánh giá được xây dựng bám sát yêu cầu cần đạt của chương trình môn học và hoạt động giáo dục, được thiết kế thành các bài khảo sát tích hợp nhằm đánh giá toàn diện năng lực của học sinh, không chỉ dừng lại ở kiến thức mà còn chú trọng kỹ năng và khả năng vận dụng.
Thông tư quy định công cụ đánh giá bao gồm các bài khảo sát và hệ thống phiếu hỏi nhằm thu thập thông tin từ nhiều đối tượng như học sinh, giáo viên, cán bộ quản lý… để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục.
Hình thức đánh giá được tổ chức linh hoạt, có thể thực hiện trên máy vi tính, trên giấy hoặc kết hợp cả hai hình thức, phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất của từng địa phương, đồng thời từng bước thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực giáo dục.
Quy trình đánh giá diện rộng cấp quốc gia được thực hiện qua 4 giai đoạn chính:
- Giai đoạn chuẩn bị: xây dựng bộ công cụ khảo sát, tài liệu hướng dẫn, tổ chức tập huấn và chuẩn bị cơ sở vật chất;
- Khảo sát thử nghiệm: lựa chọn mẫu, triển khai thử nghiệm, phân tích dữ liệu và hoàn thiện công cụ khảo sát;
- Khảo sát chính thức: tổ chức khảo sát trên diện rộng, thu thập và chuẩn hóa dữ liệu;
- Phân tích và công bố kết quả: xử lý dữ liệu, xây dựng báo cáo quốc gia, công bố kết quả và sử dụng kết quả vào cải thiện chất lượng giáo dục.
Quy trình này bảo đảm tính đồng bộ, chính xác và độ tin cậy cao của kết quả đánh giá.
Để bảo đảm triển khai hiệu quả, Thông tư quy định thành lập Ban Chỉ đạo đánh giá diện rộng cấp quốc gia do lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo làm Trưởng ban, cùng với Tổ Thư ký giúp việc.
Tại địa phương, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thành lập Ban Khảo sát cấp tỉnh và các Tổ Khảo sát tại cơ sở giáo dục. Các đơn vị này có nhiệm vụ tổ chức thực hiện khảo sát, giám sát quá trình triển khai, bảo đảm đúng quy trình, đồng thời kịp thời xử lý các tình huống phát sinh.
Thông tư cũng phân định rõ trách nhiệm của từng cấp, từng ngành:
- Bộ Giáo dục và Đào tạo chịu trách nhiệm chỉ đạo chung, xây dựng kế hoạch, tổ chức triển khai, phân tích và công bố kết quả;
- Các Sở Giáo dục và Đào tạo tham mưu cho UBND cấp tỉnh, tổ chức thực hiện tại địa phương, bố trí nguồn lực và sử dụng kết quả đánh giá;
- Các cơ sở giáo dục đại học và cơ sở giáo dục phổ thông tham gia triển khai, hỗ trợ chuyên môn, cử cán bộ tham gia các hoạt động đánh giá.
Thông tư cũng đề cập đến việc triển khai các chương trình đánh giá diện rộng quốc tế theo các thỏa thuận hợp tác, góp phần nâng cao vị thế của giáo dục Việt Nam trên trường quốc tế. Các tài liệu đánh giá quốc tế phải được dịch thuật, thích ứng phù hợp với điều kiện thực tế trong nước.
Thông tư có hiệu lực từ ngày 15/4/2026 và thay thế Thông tư số 51/2011/TT-BGDĐT trước đây. Kinh phí thực hiện được bố trí từ ngân sách nhà nước và các nguồn hợp pháp khác theo quy định.
